Ana sayfa › Yurt dışında yaşayan vatandaşlar

Yurt dışında yaşayan vatandaşlar · Türkiye'deki hukuki işler

Siz orada yaşıyorsunuz; dosyanız burada yürüyor.

Almanya, Avusturya, Hollanda, Fransa, Belçika, İsviçre ya da başka bir ülkede yaşıyorsunuz; fakat miras, tapu, kira, boşanma, tebligat, sosyal güvenlik, şirket ya da ceza dosyası gibi işleriniz Türkiye'de. Bu sayfa, yurt dışında yerleşik vatandaşların en sık karşılaştığı hukuki konuları, her biri için işleyen süreleri ve gereken belgeleri bir araya getirir; dosyanın Türkiye'ye gelmeden nasıl yürütüldüğünü açıklar.

Ofisimiz Sivas merkezlidir; yurt dışındaki müvekkillerimizin Türkiye'nin her ilindeki dosyalarını vekâletnameyle, UYAP üzerinden ve görüntülü görüşmeyle yürütürüz. Sivas ve çevresinden Avrupa'ya göç etmiş ailelerin miras, taşınmaz ve aile hukuku işleri, ofisimizin kuruluşundan bu yana düzenli olarak ele aldığı konular arasındadır.

Türkiye'ye gelmeden dosya nasıl yürütülür?

Yurt dışında yaşayan vatandaşların Türkiye'deki hukuki işlerini erteleme sebebi çoğu zaman hukuki değil, pratiktir: izin almak, uçak bileti, mahkeme gününe yetişmek, tapuda sıra beklemek. Oysa Türk usul hukuku, bu işlerin tamamına yakınının bir vekil aracılığıyla ve uzaktan yürütülmesine imkân tanır. Aşağıdaki düzen, yurt dışındaki müvekkillerimizle çalışma biçimimizi özetler.

1
İlk görüşme: görüntülü
Saat dilimi farkı gözetilerek belirlenen bir saatte görüntülü görüşme yapılır. Elinizdeki belgeleri (tapu kaydı, karar, tebligat, nüfus kaydı, sözleşme) görüşmeden önce elektronik ortamda iletirsiniz; görüşmede hangi işlemin gerektiği, hangi sürenin işlediği ve neye ihtiyaç duyulduğu belirlenir.
2
Vekâletname: konsolosluk ya da apostil
Bulunduğunuz ülkedeki Türk konsolosluğundan ya da yabancı noterden apostil şerhli vekâletname düzenletirsiniz. Vekâletnamede hangi yetkilerin bulunması gerektiği tarafımızca yazılı olarak bildirilir; eksik yetki, dosyanın en sık uzama sebebidir.
3
Dosyanın açılması ve takibi
Dava, icra takibi, tapu ya da nüfus işlemi vekiliniz tarafından yapılır. Tebligatlar vekile gelir; böylece yurt dışına tebligatın aylar süren yolu ortadan kalkar. Dosya UYAP üzerinden izlenir; her gelişme size yazılı olarak bildirilir.
4
Duruşmalar
Hukuk davalarında mahkeme, talep üzerine tarafın ya da vekilinin bulunduğu yerden ses ve görüntü nakli yoluyla duruşmaya katılmasına karar verebilir (HMK m. 149). Pek çok dava, tarafın hiç gelmesini gerektirmeden vekil eliyle sonuçlanır. Bizzat hazır bulunmanızın gerektiği istisnai işlemler önceden bildirilir ve Türkiye ziyaretinize göre planlanır.
5
Sonuç ve icra
Karar kesinleştiğinde tapu tescili, para tahsili, nüfus kaydı düzeltmesi gibi sonuç işlemleri de vekil aracılığıyla yapılır; tahsil edilen tutarlar bildirdiğiniz hesaba aktarılır.

En sık yapılan hata: süreyi Türkiye'ye gelince kullanmak

Mirasın reddi için üç ay, veraset ve intikal vergisi beyannamesi için altı ya da sekiz ay, konsolosluk aracılığıyla yapılan tebligatta otuz gün, istinaf için iki hafta: bu süreler, siz yurt dışında olduğunuz için durmaz. Türkiye'deki bir yakınınızın size ilettiği her resmî belgeyi aynı gün bize gönderin; sürenin son günü ilk temasta hesaplanır.

II.

Vekâletname ve belgeler

Yurt dışından verilen vekâletnamenin iki geçerli yolu vardır. İkisi arasındaki seçim, çoğu zaman konsolosluk randevusunun ne kadar sürede alınabildiğine bağlıdır.

Türk konsolosluğunda

Noterlik Kanunu m. 191

Yabancı ülkelerde noterlik işlemleri konsolosluklar tarafından yapılır. Konsoloslukta düzenlenen vekâletname Türkçedir; apostil ve tercüme gerektirmez, Türkiye'de doğrudan kullanılır. Randevu, pasaport ya da nüfus cüzdanı ve tarafımızca gönderilen vekâletname metni yeterlidir. Boşanma ve tapu işlemleri için iki adet vesikalık fotoğraf götürülür.

Yabancı noterde ve apostil

1961 Lahey Sözleşmesi

Bulunduğunuz ülkenin noterinde düzenlenen vekâletnameye o ülkenin yetkili makamınca apostil şerhi eklenir; belge Türkiye'de yeminli tercümanca çevrilir ve çeviri noterde onaylanır. Apostil Sözleşmesine taraf olmayan ülkelerde apostil yerine Türk konsolosluğunun tasdiki gerekir. Yabancı noterlerin Türkçe hukuki terimleri bilmemesi sebebiyle metni biz hazırlar, çeviriye uygun biçimde göndeririz.

Vekâletnamede bulunması gereken yetkiler

Vekil, vekâletnamede açıkça yetki verilmemişse sulh olamaz, davadan feragat edemez, davayı kabul edemez, yemin teklif edemez, haczi kaldıramaz, başkasını vekil tayin edemez ve kişiye sıkı sıkıya bağlı haklara ilişkin davaları (boşanma, soybağı, nafaka gibi) açamaz (HMK m. 74). Bu nedenle genel bir "dava vekâletnamesi" her iş için yeterli olmaz; işlemin türüne göre özel yetkiler eklenir.

İşlem	Vekâletnamede bulunması gereken özel yetki ve unsurlar	Eklenecek belgeler
Dava ve icra takibi (genel)	Dava açma, takip etme, icra takibi yapma, tebligat alma, ahzu kabz (para tahsil etme), sulh, feragat, kabul, yemin, ıslah, tevkil yetkileri.	Kimlik; davanın konusuna göre tapu kaydı, sözleşme, karar örneği.
Boşanma, nafaka, velayet, tanıma ve tenfiz	Boşanma davası açma ve takip, tanıma ve tenfiz davası açma, nüfus müdürlüğünde yabancı boşanma kararının tescilini isteme, anlaşmalı boşanma protokolü imzalama; fotoğraflı vekâletname.	Yabancı karar aslı, kesinleşme şerhi, apostil, yeminli tercüme; evlilik cüzdanı; nüfus kayıt örneği.
Tapu: satış, alım, intikal, bağış	Taşınmazın ada ve parsel bilgisiyle belirtilmesi, satış bedelini belirleme ve tahsil, tapuda ferağ verme, intikal ve cins tashihi, ipotek tesisi; fotoğraflı vekâletname.	Tapu kaydı; satışta alıcı bilgileri; intikalde mirasçılık belgesi ve veraset ilişiği kesme yazısı.
Miras: mirasçılık belgesi, ret, intikal, tenkis, ortaklığın giderilmesi	Mirasçılık belgesi alma, mirası reddetme (ret beyanında bulunma yetkisi açıkça yazılmalı), veraset ve intikal vergisi beyannamesi verme, tenkis ve ortaklığın giderilmesi davası açma, satışa ve ihaleye katılma.	Ölüm belgesi, nüfus kayıt örneği, varsa vasiyetname, tapu kayıtları.
Şirket: kuruluş, pay devri, genel kurul	Şirket kurma, esas sözleşme imzalama, ticaret siciline tescil, pay devri sözleşmesi imzalama, genel kurulda temsil ve oy kullanma, banka hesabı açma.	Kimlik; kuruluşta sermaye ve ortaklık bilgileri; devirde pay defteri kaydı.
Ceza dosyası	Müdafi ya da vekil olarak dosya inceleme, ifade ve sorguda hazır bulunma, itiraz ve kanun yollarına başvurma, şikâyet ve şikâyetten vazgeçme (vazgeçme için açık yetki).	Kimlik; dosya numarası ya da tebligat; varsa karar örneği.

Apostil şerhi, yalnızca belgeyi düzenleyen makamın imza ve mührünün gerçekliğini onaylar; belgenin içeriğini doğrulamaz. Bu nedenle yabancı noterde düzenlenen vekâletnamede yetkilerin eksiksiz yazılması, apostilden daha önemlidir.

III.

Miras ve taşınmaz

Yurt dışındaki vatandaşların Türkiye'deki hukuki işlerinin büyük bölümü mirasla başlar: Türkiye'de vefat eden anne ya da babadan kalan ev, tarla, dükkân; yurt dışında vefat eden yakının Türkiye'deki malları; uzun yıllardır bölüşülmemiş, kardeşlerden birinin kullandığı taşınmazlar. Miras, ölenin millî hukukuna tabidir; Türkiye'de bulunan taşınmazlar hakkında ise her hâlde Türk hukuku uygulanır (MÖHUK m. 20).

Mirasçılık belgesi

TMK m. 598; Noterlik K. m. 71/A-B

Yasal mirasçılar belgeyi noterden ya da sulh hukuk mahkemesinden alır. Nüfus kayıtlarının yeterli olmadığı, yargılamayı gerektiren ve mirasçının yabancı olduğu durumlarda noter belge veremez; sulh hukuk mahkemesine başvurulur. Yurt dışında vefat eden mirasbırakan için yabancı ölüm belgesinin apostilli ve tercümeli olarak nüfusa işlenmesi gerekir.

Mirasın reddi ve borçlar

TMK m. 605-612

Mirasbırakanın borcu malvarlığını aşıyorsa miras, ölümün öğrenilmesinden itibaren üç ay içinde sulh hukuk mahkemesine beyanla reddedilir (m. 606, 609). Süre yurt dışında olmanızla uzamaz. Ret beyanı, açık yetki içeren vekâletnameyle vekil aracılığıyla yapılabilir. Terekenin borca batık olduğu açıkça belliyse miras kendiliğinden reddedilmiş sayılır (m. 605/2); ancak bunun tespiti de dava gerektirebilir.

Veraset ve intikal vergisi

VİVK m. 8-9

Beyanname süresi mirasçının ve ölümün nerede gerçekleştiğine göre değişir: ölüm Türkiye'de, mirasçı yurt dışındaysa altı ay; ölüm yurt dışında, mirasçı aynı ülkedeyse dört ay; mirasçı başka bir yabancı ülkedeyse sekiz ay. Yurt dışındaki mükellefler beyannameyi Türk konsolosluğuna verebilir (m. 8). Tapuda intikal için vergi dairesinden ilişik kesme yazısı alınır.

Ortaklığın giderilmesi ve tenkis

TMK m. 642, 560-571

Mirasçılar anlaşamıyorsa taşınmaz, ortaklığın giderilmesi davasıyla aynen bölünür ya da satılır; yurt dışındaki mirasçı satışa vekil aracılığıyla katılır. Mirasbırakan sağlığında malları bir mirasçıya devretmişse saklı payın ihlali, öğrenmeden itibaren bir yıl ve her hâlde on yıl içinde tenkis davasıyla ileri sürülür (m. 571). Muvazaalı devirlerde ayrıca tapu iptali davası açılır.

Türkiye'deki taşınmazın yönetimi

Yurt dışındaki malikin Türkiye'deki evi ya da dükkânı üç biçimde sorun üretir: kiracının kirayı ödememesi ya da tahliye edilmemesi; bir akrabanın taşınmazı izinsiz ya da sözlü rızayla kullanması; taşınmazın satılmak istenmesi. Üçünde de işlem vekil aracılığıyla yürütülür.

Kira ve tahliye

TBK m. 339 vd.

Kira tespiti, tahliye, ödenmeyen kiraların takibi ve tahliye taahhüdünün icrası. Yazılı sözleşme ve banka kayıtları belirleyicidir. Ayrıntı kira sayfamızda.

İzinsiz kullanım

TMK m. 683, 995

Rızanız olmadan kullanılan taşınmaz için el atmanın önlenmesi ve geriye dönük beş yıllık ecrimisil. Rızaya dayalı kullanım önce ihtarnameyle sona erdirilir. Ayrıntı el atma ve ecrimisil sayfamızda.

Satış

Fotoğraflı vekâletname

Alıcı bulma, satış bedelinin güvenli tahsili ve tapuda devir vekil eliyle yapılır. Satış bedelinin yurt dışına transferi için bankanın istediği belgeler önceden hazırlanır.

Kira yönetimi: aylık sabit ücretle, Türkiye'nin her yerinde

Yurt dışında yaşayan malikler için taşınmazın kiraya verilmesinden kira bedelinin tahsiline kadar bütün hukuki işlemleri üstleniriz: kiracı adayının Findeks raporu ve icra kayıtlarıyla değerlendirilmesi, konut ya da işyerine özgü hazırlanmış kira sözleşmesinin kiracıya imzalatılması, tahliye taahhüdü ile gerektiğinde depozito ve kefil düzeni, kira bedelinin her ay takibi, gecikmede ihtarname, ödeme yapılmaması hâlinde icra takibi ve tahliye davası, aylık tahsilat raporu. Ücret, yıllık kira bedelinin yüzde on ikisidir ve on iki aya bölünerek her ay sabit tutarda ödenir; harç ve noter gibi masraflar belgesi karşılığında malike aittir. Hizmetin kapsamı kira sayfamızda ayrıntılı olarak açıklanmıştır.

Kardeşler arasında paylaşılmamış mirasın yıllarca sürüncemede kalması, en sık rastlanan durumdur. Bu dosyalarda önce mirasçılar arasında bir paylaşım sözleşmesi denenir; anlaşma mümkün değilse ortaklığın giderilmesi yoluna gidilir. Mirasbırakanın sağlığında yaptığı devirler için muris muvazaası sayfamıza bakabilirsiniz.

IV.

Aile hukuku: boşanma, tanıma ve tenfiz

Yurt dışında alınan bir boşanma kararı, Türkiye'de kendiliğinden hüküm doğurmaz. Nüfus kaydınız evli görünmeye devam eder; yeniden evlenemez, miras ve mal rejimi ilişkilerini çözemezsiniz. Yabancı kararın Türkiye'de sonuç doğurması için iki yol vardır.

Nüfus müdürlüğünde doğrudan tescil

5490 s. K. m. 27/A

Yabancı adli ya da idari makamlarca verilen boşanma, butlan ve evliliğin iptali kararları; eşlerin bizzat ya da vekilleri aracılığıyla birlikte başvurması, kararın yetkili makamca verilmiş ve usulen kesinleşmiş olması ve Türk kamu düzenine açıkça aykırı bulunmaması şartlarıyla nüfus kütüğüne tescil edilir. Eşlerden biri ölmüş ya da yabancıysa Türk vatandaşı olan eş tek başına başvurabilir. Başvuru, yurt dışında kararın verildiği ülkedeki konsolosluğa, yurt içinde yetkili nüfus müdürlüğüne yapılır. Dava gerektirmez; en hızlı yoldur.

Tanıma ve tenfiz davası

MÖHUK m. 50-59

Diğer eş başvuruya katılmıyorsa ya da tescil talebi reddedilmişse aile mahkemesinde tanıma davası açılır. Nafaka, tazminat ve mal paylaşımı gibi icra gerektiren hükümler için tenfiz istenir. Dava, karşı tarafın Türkiye'deki yerleşim yeri, yoksa sâkin olduğu yer mahkemesinde, o da yoksa Ankara, İstanbul ya da İzmir mahkemelerinde açılır (m. 51). Dilekçeye kararın onanmış aslı ya da örneği, kesinleşme şerhi ve onanmış tercümeleri eklenir (m. 53). Tanımada karşılıklılık şartı aranmaz (m. 58).

Durum	İzlenecek yol	Dikkat edilecek nokta
Her iki eş de Türkiye'de boşanmanın işlenmesini istiyor	Nüfus müdürlüğünde ya da konsoloslukta birlikte tescil başvurusu (m. 27/A); her iki eş vekil aracılığıyla da başvurabilir.	Kararın kesinleşme şerhi, apostil ve yeminli tercümesi; kararda velayet ve nafaka hükümleri varsa bunlar tescille değil tenfizle icra edilir.
Eski eş başvuruya katılmıyor ya da ulaşılamıyor	Aile mahkemesinde tanıma davası; karşı tarafa tebligat, gerekirse yurt dışına ya da ilanen.	Yurt dışına tebligat süreyi uzatır; karşı tarafın Türkiye'deki adresi biliniyorsa dava orada açılır.
Boşanma davası Türkiye'de açılacak	Her iki eş yurt dışındaysa Türkiye'deki son ortak yerleşim yeri ya da davalının Türkiye'deki yerleşim yeri mahkemesi; anlaşmalı boşanmada protokol vekil aracılığıyla sunulur.	Anlaşmalı boşanmada hâkim tarafları bizzat dinler; görüntülü dinleme talep edilebilir. Yabancı ülkede yaşayan eşin oradaki boşanma yolu daha hızlıysa önce o değerlendirilir.
Yabancı nafaka ya da velayet kararının Türkiye'de uygulanması	Tenfiz davası; tenfiz kararı kesinleşince Türkiye'de icra takibi.	Çocuğun üstün yararı kamu düzeni denetiminde gözetilir; velayet kararları için uluslararası sözleşmeler ayrıca uygulanır.
Yurt dışında evlenme, doğum, tanıma, ölüm	Olay, konsolosluğa bildirilir ya da apostilli ve tercümeli belgeyle nüfus müdürlüğünde tescil edilir.	Tescil edilmeyen evlilik ve doğum, miras ve vatandaşlık işlemlerinde eksik kayıt sorunu doğurur.

Boşanmanın Türkiye'deki sonuçları (mal rejimi tasfiyesi, Türkiye'deki taşınmazların paylaşımı, nafaka) için boşanma sayfamıza bakabilirsiniz.

Tebligat ve adres: en çok hak kaybı burada doğar

Yurt dışındaki vatandaşların Türkiye'deki davalarda hak kaybına uğramasının başlıca sebebi, tebligatın kendilerine ulaşmamış ya da ulaştığının farkına varılmamış olmasıdır. Tebligat Kanunu, yurt dışındaki Türk vatandaşlarına konsolosluk aracılığıyla tebligat yapılmasına imkân tanır ve bu usulde tebligat, belirli bir süre sonunda yapılmış sayılır.

Konsolosluk aracılığıyla tebligat

7201 s. K. m. 25/a

Türk vatandaşına, bulunduğu ülkedeki Türkiye Büyükelçiliği ya da Konsolosluğu aracılığıyla tebligat yapılabilir. Muhataba, tebliğin konusunu ve çıkaran mercii bildiren ve otuz gün içinde başvurulmadığı takdirde tebliğin yapılmış sayılacağı ihtarını içeren bir bildirim gönderilir. Bildirimin tebliğinden itibaren otuz gün içinde konsolosluğa başvurulmazsa tebligat otuzuncu günün bitiminde yapılmış sayılır; evrak alınmaktan kaçınılırsa tutanak tarihinde yapılmış sayılır.

Yabancı makam aracılığıyla tebligat

7201 s. K. m. 25; Lahey Tebligat Sözleşmesi

Vatandaş olmayan muhataplara ya da konsolosluk yolunun kullanılmadığı hâllerde tebligat, Adalet Bakanlığı ve Dışişleri Bakanlığı üzerinden o ülkenin yetkili makamı aracılığıyla yapılır. Bu yol aylar sürer; dava, tebligatın dönmesini bekler. Türkiye'de bir vekil tayin edildiğinde tebligatlar vekile yapılır ve bu gecikme ortadan kalkar.

Türkiye'deki eski adrese tebligatYurt dışına taşınmasına rağmen adres kayıt sisteminde Türkiye'deki eski adresi görünen kişiye, bu adrese yapılan tebligat geçerli sayılabilir ve süreler işlemeye başlar. Yurt dışı adresinin nüfus müdürlüğüne ya da konsolosluğa bildirilmesi, bu riski azaltır.
Konsolosluktan gelen yazının bekletilmesiKonsolosluk bildirimi sıradan bir yazı gibi bekletildiğinde otuz günlük süre dolar ve tebligat yapılmış sayılır; ardından cevap, itiraz ya da istinaf süresi işler ve dosya gıyapta sonuçlanır.
Yakınlara bırakılan evrakın iletilmemesiTürkiye'deki aile fertlerine yapılan tebligatlar geçerli olabilir. Yakınlarınıza, adınıza gelen her resmî evrakı aynı gün size iletmelerini söyleyin; evrakın fotoğrafı yeterlidir.
Gıyapta verilen kararın öğrenilmemesiHaberiniz olmadan sonuçlanan bir dava, yıllar sonra tapu ya da icra işlemi sırasında ortaya çıkar. UYAP Vatandaş Portalı'ndan e-Devlet şifresiyle adınıza açılmış dosyaları düzenli olarak kontrol edin; kaçırılan süreler için eski hâle getirme imkânı vekilinizce değerlendirilir.

VI.

Mavi kart, sosyal güvenlik ve vergi

Mavi kart

5901 s. K. m. 28

Doğumla Türk vatandaşı olup çıkma izniyle vatandaşlıktan ayrılanlar ve üçüncü dereceye kadar altsoyları, Türk vatandaşlarına tanınan haklardan aynen yararlanır. İstisnalar: seçme ve seçilme, muafen araç ve ev eşyası ithali, askerlik yükümlülüğü ve kadrolu kamu görevi. Miras, taşınmaz edinme, dava açma ve şirket kurma hakları tamdır; mirasçılık belgesi noterden değil sulh hukuk mahkemesinden alınır.

Yurt dışı borçlanması

3201 s. K. m. 1, 3, 4

Türk vatandaşları ile mavi kart kapsamındakiler, on sekiz yaşından sonra yurt dışında geçen ve belgelenen sigortalılık süreleri, aralarındaki bir yıla kadar işsizlik süreleri ve ev kadını olarak geçen süreleri Sosyal Güvenlik Kurumuna borçlanabilir. Borç, seçilen günlük kazancın yüzde kırk beşi üzerinden hesaplanır; tebliğden itibaren üç ay içinde ödenmezse yeniden başvuru gerekir. Hangi sürelerin, ne zaman ve hangi kazanç üzerinden borçlanılacağı, bağlanacak aylığı doğrudan etkiler; Kurumla doğan uyuşmazlıklar iş mahkemesinde görülür.

Vergi

GVK m. 6; çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmaları

Yurt dışında yerleşik kişiler Türkiye'de dar mükelleftir; yalnızca Türkiye'de elde ettikleri gelirler (kira, taşınmaz satış kazancı, faiz) için vergilendirilir. Türkiye ile yaşadığınız ülke arasındaki anlaşma, hangi gelirin nerede vergilendirileceğini belirler. Beyan ve ödeme işlemleri mali müşavirinizle birlikte yürütülür; biz hukuki boyutunu üstleniriz.

Askerlik, pasaport ve vatandaşlık başvuruları gibi idari işlemler konsolosluklar ve ilgili bakanlıklar tarafından yürütülür; bu işlemlerde ancak bir ret kararına karşı idari dava gerektiğinde devreye gireriz.

VII.

Şirket, yatırım ve alacak

Yurt dışında edinilen birikimin Türkiye'de bir işletmeye ya da taşınmaza dönüştürülmesi, yurt dışındaki vatandaşların ikinci büyük başvuru sebebidir. Üç tipik durum vardır.

Türkiye'de şirket kurmak

Kuruluş, esas sözleşmenin imzalanması, ticaret sicili tescili ve banka hesabı açılışı vekâletnameyle yapılır; sizin gelmeniz gerekmez. Esas sözleşmenin, yurt dışındaki ortağın yönetime uzaktan katılımını ve Türkiye'deki ortağın yetkilerini düzenlemesi şarttır. Ayrıntı şirketler hukuku sayfamızda.

Aile şirketine uzaktan ortaklık

Türkiye'deki aile işletmesine ortak olan ya da miras yoluyla ortak hâline gelen kişinin bilgi alma, kâr payı ve genel kurula katılma hakları; Türkiye'deki ortakların şirketi fiilen yönetmesinden doğan sorunlar. Ortaklar sözleşmesi ve uzaktan oy düzeni ile çözülür.

Türkiye'deki alacağın tahsili

Borç verilen akraba, satılan taşınmazın ödenmeyen bedeli, Türkiye'deki bir şirketten alacak: ihtarname, icra takibi ve dava vekil aracılığıyla yürütülür; tahsil edilen tutar bildirdiğiniz hesaba aktarılır. Ayrıntı icra ve iflas sayfamızda.

Türkiye'de taşınmaz alımında tapu devri, satış bedelinin güvenli ödenmesi ve kat karşılığı inşaat sözleşmeleri için kat karşılığı inşaat ve gayrimenkul hukuku sayfalarımıza bakabilirsiniz. Yurt dışındaki işletmenizin Türk şirketleriyle ticari ilişkileri için uluslararası ticaret hukuku çalışmalarımız devreye girer.

VIII.

Türkiye'de ceza dosyası olanlar

Yurt dışında yaşayan bir vatandaşın Türkiye'de ceza soruşturması ya da davasıyla karşılaşması iki biçimde olur: Türkiye'de geçmişte yaşanan bir olay (trafik kazası, kavga, çek ve senet uyuşmazlığı, hakaret) sonradan dosyaya dönüşür; ya da kişi, Türkiye'de işlendiği iddia edilen bir suçun mağdurudur ve şikâyetini uzaktan takip etmek ister.

Hakkınızda dosya varsa

CMK m. 244-248

Yurt dışında bulunan ve kovuşturmanın sonuçsuz kalmasını sağlamak amacıyla gelmeyen sanık "kaçak" sayılabilir; hakkında yakalama kararı çıkarılabilir ve bu karar havalimanında uygulanır. Kaçak sayılan kişinin Türkiye'deki mallarına, hak ve alacaklarına el konulabilir ve kayyım atanabilir (m. 248/1). Mahkeme, sanığın duruşmaya gelmesi hâlinde tutuklanmayacağına ilişkin güvence belgesi verebilir; bu belge koşullara bağlanabilir (m. 246, 248). Soruşturma aşamasında ifade, istinabe yoluyla konsoloslukta ya da müdafi aracılığıyla düzenlenebilir. Türkiye seyahatinden önce dosyanın durumu ve yakalama kararı bulunup bulunmadığı mutlaka kontrol edilmelidir.

Mağdur ya da şikâyetçiyseniz

CMK m. 158, 234-243

Şikâyet, vekil aracılığıyla savcılığa verilir; soruşturmanın takibi, delillerin toplanmasının istenmesi, kovuşturmaya yer olmadığı kararına itiraz ve davaya katılma vekilinizce yürütülür. Türkiye'deki dolandırıcılık, güveni kötüye kullanma ve tapu sahteciliği olaylarında yurt dışındaki mağdurun en büyük sorunu, şikâyet süresinin ve delillerin kaybedilmesidir.

Soruşturmadan infaza kadar haklar, süreler ve ceza alternatifleri ceza hukuku sayfamızda; beklenenden ağır bir karar sonrası ikinci görüş için dosya incelemesi sayfamızda açıklanmıştır. Yurt dışında verilen bir mahkûmiyetin Türkiye'de infazı ya da Türkiye'deki mahkûmiyetin yurt dışında infazı için uluslararası sözleşmeler ve 6706 sayılı Kanun uygulanır; bu konuda ayrıca görüşülmelidir.

Yurt dışındayken de işleyen süreler

İşlem	Süre	Başlangıç ve dayanak
Mirasın reddi	Üç ay	Yasal mirasçı için ölümün öğrenildiği tarih (TMK m. 606)
Veraset ve intikal vergisi beyannamesi	Dört, altı ya da sekiz ay	Ölümün ve mirasçının bulunduğu yere göre; ölüm tarihinden (VİVK m. 9)
Tenkis davası	Bir yıl; her hâlde on yıl	Saklı payın zedelendiğinin öğrenilmesi; vasiyetnamede açılma, diğer tasarruflarda mirasın açılması (TMK m. 571)
Konsolosluk aracılığıyla tebligat	Otuz gün	Bildirimin muhataba tebliğinden itibaren; sonunda tebligat yapılmış sayılır (7201 s. K. m. 25/a)
Hukuk davasında cevap dilekçesi	İki hafta	Dava dilekçesinin tebliğinden (HMK m. 127); yurt dışı için ek süre istenebilir
İstinaf (hukuk ve ceza)	İki hafta	Gerekçeli kararın tebliğinden (HMK m. 345; CMK m. 273)
Ödeme emrine itiraz (ilamsız icra)	Yedi gün	Ödeme emrinin tebliğinden (İİK m. 62)
Yurt dışı borçlanması borcunun ödenmesi	Üç ay	Borç tutarının tebliğinden; ödenmezse yeniden başvuru (3201 s. K. m. 4)
Ecrimisil (geriye dönük)	Beş yıl	Dava tarihinden geriye; daha eski dönem zamanaşımına uğrar

Tebligatın size ne zaman yapılmış sayıldığı, bu sürelerin tamamının başlangıcını belirler. Yurt dışına tebligatta bu tarih çoğu zaman tartışmalıdır; tebligat evrakını ve zarfı saklayın.

XI.

Yaklaşımımız

Mesafeyi usulle kapatırız

Vekâletname, UYAP, görüntülü duruşma ve vekile tebligat; yurt dışındaki müvekkilin Türkiye'deki müvekkilden farklı bir dosya deneyimi yaşamaması için var olan araçlardır. İlk görüşmede hangi işlemler için gelmenizin gerekip gerekmediği açıkça söylenir.

Aile içi dosyalarda ölçülülük

Miras ve taşınmaz dosyalarının karşı tarafı çoğu zaman kardeş ya da yakın akrabadır. Önce anlaşma zemini aranır; dava, ancak anlaşma mümkün olmadığında ve sizin onayınızla açılır.

Belge disiplini

Yurt dışından gelen her belge (apostil, tercüme, kesinleşme şerhi) Türkiye'de kabul edilebilir biçimde düzenlenmelidir. Belgeyi düzenletmeden önce metnini ve gereken unsurlarını yazılı olarak bildiririz; böylece ikinci bir konsolosluk randevusu gerekmez.

Saat dilimine uygun iletişim

Yazılı sorular iş günü içinde cevaplanır; görüntülü görüşmeler bulunduğunuz ülkenin çalışma saatlerine göre planlanır. Dosyadaki her gelişme, siz sormadan yazılı olarak bildirilir.

XII.

Sık sorulanlar

Türkiye'ye hiç gelmeden davamı yürütebilir miyim?

Evet. Bulunduğunuz ülkedeki Türk konsolosluğundan ya da yabancı noterden apostil şerhli vekâletname verdiğinizde dava, icra takibi, tapu ve miras işlemleri vekiliniz tarafından yürütülür. Tebligatlar vekile yapılır, dosya UYAP üzerinden takip edilir; mahkeme, talep üzerine duruşmaya bulunduğunuz yerden ses ve görüntü nakli yoluyla katılmanıza karar verebilir (HMK m. 149). Bizzat hazır bulunmanız gereken istisnai işlemler önceden bildirilir.

Yurt dışında aldığım boşanma kararı Türkiye'de geçerli mi?

Kendiliğinden geçerli değildir; Türkiye'de nüfus kaydınız evli görünmeye devam eder. Kesinleşmiş ve Türk kamu düzenine açıkça aykırı olmayan yabancı boşanma kararları, eşlerin birlikte ya da vekilleri aracılığıyla başvurmasıyla nüfus müdürlüğünde veya konsoloslukta doğrudan tescil edilebilir (5490 sayılı Kanun m. 27/A). Diğer eş başvurmazsa ya da tescil talebi reddedilirse aile mahkemesinde tanıma davası açılır (MÖHUK m. 50-59).

Türkiye'de bir yakınım vefat etti; mirası reddetmek ya da kabul etmek için ne kadar sürem var?

Mirasın reddi için süre üç aydır ve yasal mirasçılar için mirasbırakanın ölümünü öğrendikleri tarihten işler (TMK m. 606). Ret beyanı sulh hukuk mahkemesine yapılır; vekil aracılığıyla da yapılabilir. Veraset ve intikal vergisi beyannamesi ise ölüm Türkiye'de gerçekleşmiş ve mirasçı yurt dışındaysa altı ay, ölüm yurt dışında gerçekleşmiş ve mirasçı başka bir yabancı ülkedeyse sekiz ay içinde verilir (VİVK m. 9).

Vekâletnameyi konsoloslukta mı, bulunduğum ülkenin noterinde mi düzenletmeliyim?

Her iki yol da geçerlidir. Konsoloslukta düzenlenen vekâletname Türkçedir ve doğrudan kullanılır; randevu gerektirir. Yabancı noterde düzenlenen vekâletnameye Lahey Apostil Şerhi eklenir, Türkiye'de yeminli tercümanca çevrilir ve çeviri noterde onaylanır. Apostil Sözleşmesine taraf olmayan ülkelerde konsolosluk tasdiki gerekir. Boşanma ve tapu işlemleri için vekâletname fotoğraflı düzenlenmelidir.

Türkiye'deki evimi kiracı boşaltmıyor ya da akrabam izinsiz kullanıyor; ne yapabilirim?

Tahliye, kira tespiti ve ecrimisil davaları vekil aracılığıyla yürütülür; sizin Türkiye'ye gelmeniz gerekmez. İhtarname, dava dilekçesi ve keşif işlemleri vekilinizce takip edilir. Kiracıyla sözleşmenin bulunup bulunmaması, kullanımın ne zaman başladığı ve rıza gösterip göstermediğiniz belirleyicidir; bu konuların ayrıntısı kira ve el atmanın önlenmesi sayfalarımızda açıklanmıştır.

Türkiye'deki evimi kiraya vermek ve kirayı düzenli almak istiyorum; her ay uğraşmak zorunda mıyım?

Hayır. Kira yönetimi hizmetimizde kiracı adayının Findeks raporu ve icra kayıtlarıyla değerlendirilmesi, taşınmaza özgü sözleşmenin, tahliye taahhüdünün ve gerektiğinde depozito ve kefalet düzeninin hazırlanıp imzalatılması, kira bedelinin her ay takibi, ihtarname ve gerektiğinde icra takibi ile tahliye davası tarafımızca yürütülür; size her ay yazılı rapor gönderilir. Ücret, yıllık kira bedelinin yüzde on ikisidir ve aylık sabit tutarda ödenir. Taşınmaz Türkiye'nin hangi ilinde olursa olsun aynı düzen uygulanır; ayrıntı kira sayfamızda.

Mavi kart sahibi olarak Türkiye'de miras alabilir, taşınmaz edinebilir miyim?

Evet. Doğumla Türk vatandaşı olup çıkma izniyle vatandaşlıktan ayrılanlar ve üçüncü dereceye kadar altsoyları, seçme ve seçilme, askerlik ve kadrolu kamu görevi gibi istisnalar dışında Türk vatandaşlarına tanınan haklardan aynen yararlanır (5901 sayılı Kanun m. 28). Miras, taşınmaz edinme ve dava açma hakları bu kapsamdadır; mirasçılık belgesi noter yerine sulh hukuk mahkemesinden alınır.

Türkiye'de hakkımda ceza dosyası ya da yakalama kararı olup olmadığını nasıl öğrenirim?

UYAP Vatandaş Portalı üzerinden e-Devlet şifresiyle hakkınızdaki dava ve soruşturma dosyaları görülebilir; yakalama kararları ve adli kontrol tedbirleri ise vekiliniz aracılığıyla dosyadan tespit edilir. Türkiye'ye seyahat etmeden önce bu kontrolün yapılması, havalimanında yakalanma ya da yurt dışı çıkış yasağıyla karşılaşma riskini önler. Yurt dışında bulunan sanık hakkında mahkeme, duruşmaya gelmesi hâlinde tutuklanmayacağına ilişkin güvence belgesi verebilir (CMK m. 246, 248).

Yurt dışında çalıştığım süreleri Türkiye'de emeklilik için saydırabilir miyim?

Türk vatandaşları ile doğumla Türk vatandaşı olup çıkma izniyle vatandaşlıktan ayrılanlar, on sekiz yaşından sonra yurt dışında geçen ve belgelenen sigortalılık süreleri ile ev kadını olarak geçen süreleri Sosyal Güvenlik Kurumuna borçlanabilir (3201 sayılı Kanun m. 1). Borç tutarı, seçilen günlük kazancın yüzde kırk beşi üzerinden hesaplanır ve tebliğden itibaren üç ay içinde ödenir (m. 4). Başvurunun zamanlaması, aylık bağlama şartları ve Türkiye'deki hizmetlerle birleştirme hukuki değerlendirme gerektirir.

e-Devlet şifrem yok; UYAP'a yurt dışından nasıl girerim?

e-Devlet şifresi Türkiye'de PTT şubelerinden, yurt dışında ise Türk konsolosluklarından alınabilir; Türk vatandaşlığına sahip olmayan mavi kartlılar da şifre alabilir. Şifreyle UYAP Vatandaş Portalı'na girilerek taraf olduğunuz dosyalar, duruşma günleri ve kararlar görülür. Vekiliniz varsa dosyanın tamamına UYAP Avukat Portalı üzerinden erişir ve size düzenli olarak bilgi verir.

Ücret nasıl belirlenir, yurt dışından nasıl ödenir?

Ücret, işin kapsamına göre yazılı sözleşmeyle ve ilk görüşmede açıkça belirlenir; dava sonunda karşı tarafa yükletilen vekâlet ücreti bundan ayrıdır. Ödeme, Türkiye'deki banka hesabına havale ya da uluslararası transfer yoluyla yapılır; harç ve masraflar belgeleriyle birlikte bildirilir.

İlk adım

Belgenizin fotoğrafını gönderin; sürenin son gününü aynı gün söyleyelim

Tebligatı, kararı, tapu kaydını ya da konsolosluktan gelen yazıyı WhatsApp ya da e-posta ile iletin. Hangi işlemin gerektiğini, hangi sürenin işlediğini ve vekâletnamede neyin yazması gerektiğini yazılı olarak bildirelim; görüşmeyi bulunduğunuz ülkenin saatine göre planlayalım.

Görüşme talebi WhatsApp ile yazın +90 532 580 00 58

Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir ve hukuki görüş yerine geçmez. Görüşmenin içeriği Avukatlık Kanunu m. 36 uyarınca gizlidir. Yurt dışından arama için ülke kodunu (+90) kullanın.